SAIGONSCIENCE Đang lên gác xép…Climbing to the attic…

Về chúng tôi

Mạng không xã hội là gì?

Mạng không xã hội là một nơi trên Internet làm ngược lại mạng xã hội: không có con số để khoe, không có bảng tin kéo mãi không hết, không có ai chấm điểm bạn. Gác Xép Tuổi Thơ là một mạng không xã hội. Nó trông như chiếc máy tính Windows 98 cũ của tuổi thơ 9x, bên trong có trò chơi, bảo tàng đồ vật ngày xưa, nhật ký có khóa, thú cưng và vài thứ nữa để ngồi một mình cho vui.

Vì sao cần một mạng không xã hội?

Mạng xã hội được thiết kế để kéo người ta ra ngoài: so bì, phông bạt, sợ bỏ lỡ. Cái gì đo được thì người ta sẽ đua, cái gì cuộn mãi không hết thì người ta sẽ cuộn mãi.

Mạng không xã hội làm ngược lại: bỏ các con số, cho mọi danh sách một điểm dừng, và để những gì bạn viết cho riêng mình ở yên trong máy bạn.

Mạng không xã hội khác mạng xã hội ở đâu?

Mạng xã hội thườngGác Xép
Con sốLike, follower, lượt xemKhông có con số nào để khoe
Bảng tinCuộn vô tận, thuật toán chọn hộMọi danh sách đều có điểm dừng: “Đi ngủ thôi.”
Điều bạn viếtĐể người khác xemNhật ký, thư, ảnh khóa ngay trên máy bạn, kể cả đội làm cũng không đọc được
Quảng cáoTheo dõi để bán sự chú ýKhông quảng cáo theo dõi, không bán dữ liệu
Trò chơiBảng xếp hạng, so thứ hạngChỉ có kỷ lục của chính bạn
Người lạHồ sơ công khaiBiệt danh và avatar pixel; chuyện với người lạ tan lúc 5:00 sáng
Giao diệnTối ưu để bạn ở lại lâuCửa sổ đóng được, nút Tắt máy nằm ngay đó

Mười nguyên tắc hướng vào trong

Đây là những ràng buộc tụi mình tự đặt ra từ đầu. Mỗi khi phân vân thêm tính năng gì, tụi mình đọc lại danh sách này.

  1. Không có con số để khoe Không like, không follower, không lượt xem công khai. Không ai chấm điểm bạn.
  2. Không newsfeed vô tận Không thuật toán gợi ý. Mọi danh sách đều có điểm dừng: “Hết rồi. Đi ngủ thôi.”
  3. Chuyện với người lạ tan lúc bình minh 5:00 sáng giờ Việt Nam, phòng trò chuyện được dọn sạch. Không còn gì để lưu lại.
  4. Riêng tư là mặc định Nhật ký, thư, ảnh được mã hóa ngay trên máy bạn. SAIGONSCIENCE cũng không mở ra đọc được.
  5. Ẩn danh bằng biệt danh và avatar pixel Không ảnh chân dung thật ở khu vực chung, không hồ sơ để người khác soi.
  6. Chậm có chủ đích Thư gửi người lạ đi mất vài tiếng như thư bưu điện. Phòng trò chuyện giới hạn số người.
  7. Nhắc nghỉ một cách dịu dàng Ngồi lâu sẽ nghe “Mẹ gọi về ăn cơm!”. Quá khuya thì bà ngoại nhắc đi ngủ.
  8. Không so sánh Trò chơi không có bảng xếp hạng toàn cầu, chỉ có kỷ lục của chính bạn.
  9. Không quảng cáo theo dõi, không bán dữ liệu Chỉ đếm con số tự làm, không cookie: lượt xem trang, lượt mở mỗi trò chơi, mỗi chương trình và mỗi món trong Hộp đồ nghề (chỉ tên, không kèm bạn làm gì bên trong), lượt bấm ở Quán cóc dưới nhà (không ghi ai bấm; bấm “Mình mời rồi” lúc đã đăng nhập thì có một lá thư cảm ơn gửi vào Hộp thư của chính bạn; ai bấm từ trước khi quán biết gửi thư thì máy đó tự nhớ, lần tới mở Gác Xép lúc đã đăng nhập sẽ nhận thư), và những ngày bạn có ghé (để biết Gác Xép đang được dùng ra sao). Sảnh Phòng trò chuyện có hiện hôm nay mấy người đã vào và lần cuối có người lạ ghé: chỉ con số, không tên ai. Tarot mỗi ngày một lượt thì máy chủ nhớ cách trải, hạt giống xáo bài và những lá bạn chọn (để tải lại trang không rút lại được), một năm rồi xóa; câu hỏi và ghi chú bói của bạn ở lại trong két. Riêng Hợp tuổi trong Phong thủy: lúc bạn so hai người, máy chủ ghi lại tên, ngày sinh, giới tính của hai người đó kèm tài khoản của bạn, chỉ chủ Gác Xép xem được; danh sách người thân bạn lưu vẫn nằm trong két. Trời ngoài cửa sổ hiên nhà trong Thú cưng: nếu bạn cho phép, vị trí làm tròn còn chừng 10 km được gửi thẳng tới Open-Meteo (dịch vụ thời tiết miễn phí) để lấy thời tiết, Gác Xép không nhận cũng không lưu; không cho phép thì hiên nhà lấy trời Sài Gòn. Không bán, không gắn bạn vào hồ sơ quảng cáo nào; nhật ký, thư, ảnh, nhật ký bói thì đã mã hóa, không ai đọc được.
  10. Tử tế là mặc định Chỉ có phản hồi dịu dàng: 🫂 ôm, 🤝 mình cũng vậy, 🌱 cảm ơn đã chia sẻ. Không có nút chê.

Tụi mình thà bỏ một tính năng hay còn hơn phá một trong mười điều trên.

Câu hỏi thường gặp

Mạng không xã hội có phải là mạng xã hội không?
Đó là cách tụi mình nói về thiết kế, không phải một cách phân loại. Gác Xép không có hồ sơ công khai, không có bảng tin, không ai theo dõi ai. Tụi mình giữ lại những thứ ấm áp của Internet và bỏ những thứ khiến người ta so bì.
Gác Xép Tuổi Thơ có miễn phí không?
Có. Không có quảng cáo và sẽ không có. Gác Xép sống nhờ tiền túi của đội làm và vài ly cà phê bạn bè mời ở Quán cóc dưới nhà.
Tôi có cần đăng ký không?
Chơi Trò chơi 9x và xem Bảo tàng 9x thì không cần. Muốn viết nhật ký, nuôi thú cưng hay hỏi Ngũ Mệnh Phân Minh thì lên gác (đăng ký) chỉ với một biệt danh và mật khẩu, không cần email hay số điện thoại.
Dữ liệu của tôi nằm ở đâu?
Nhật ký, thư gửi tương lai, ảnh được khóa ngay trên máy bạn bằng mật khẩu của bạn. Máy chủ chỉ giữ một mớ ký tự vô nghĩa nên tụi mình cũng không đọc được. Không quảng cáo theo dõi, không bán dữ liệu.
Gác Xép dành cho ai?
Dành cho người từ 18 tuổi, nhất là thế hệ 8x, 9x muốn quay về tuổi thơ một lúc: Line 98, cờ caro, ô ăn quan, quạt con cóc, băng cát-xét, máy nhắn tin.
Vì sao lại là giao diện Windows 98?
Không chỉ vì hoài niệm. Một chiếc máy tính cũ có điểm kết thúc mà ứng dụng hiện đại đã bỏ mất: cửa sổ đóng được, chương trình chạy xong thì thôi, nút Tắt máy nằm ngay đó.
Gác Xép hay Gác Xếp?
Đúng chính tả là gác xép, tầng lửng thấp dưới mái nhà ống Sài Gòn. Nhiều người gõ thành “gác xếp”; gõ kiểu nào thì Gác Xép Tuổi Thơ vẫn ở đây.
Ai làm ra Gác Xép?
Đội SAIGONSCIENCE ở Sài Gòn. Hai người hay bị hỏi nhất là Koi (Giám đốc Công nghệ) và Tobi (Trưởng bộ phận Sản phẩm).

Không cần đăng ký: Trò chơi · Bảo tàng 9x

VI EN